Overclock.pl » Testy i recenzje » Chłodzenie wodne - kompleksowy poradnik

Wybór części – płyn2014-06-12 19:45:00 |  Grzegorz Iwan (ivanov)

Istnieje bardzo dużo różnych płynów. Producenci obiecują, że:

  • nie będą one przewodzić prądu,
  • dobrze nasmarują pompkę,
  • zniwelują zakwit glonów,
  • nie będą się pienić,
  • zapobiegną powstaniu korozji,
  • zapewnią lepsze temperatury niż np. Borygo.

W rzeczywistości praktycznie większość płynów dostępnych na rynku, to po prostu woda demineralizowana z dodatkiem glikolu etylenowego lub propylenowego oraz ewentualnie barwników i innych uszlachetniaczy. Zwróćcie uwagę na fakt, że płyny są nieco oleiste oraz lepkie, to właśnie zasługa glikolu. Istnieją jednak wyjątki od tej reguły, a więc płyny całkowicie bez-glikolowe (np. wiele produktów Mayhems). Są one przeważnie rzadsze, a co za tym idzie, mniej wymagające w kontekście pompy.

Właśnie – barwniki. Jest to bardzo istotna kwestia. Można kupić przezroczysty płyn i samodzielnie go zabarwić przy pomocy barwników, tudzież kupić gotowy kolorowy płyn (premix).

Chłodzenie wodne - kompleksowy poradnik

Barwnik Primochill Intensifier.


Odradzamy zarówno jedno, jak i drugie rozwiązanie, gdyż barwniki brudzą wszystkie elementy wewnątrz układu, a co najgorsze - zapychają kanaliki w blokach wodnych. Czasami tworzy się nawet bliżej niezidentyfikowany „glut”, który rzecz jasna nie pozostaje obojętny dla wydajności układu.

Chłodzenie wodne - kompleksowy poradnik

Chłodzenie wodne - kompleksowy poradnik

Chłodzenie wodne - kompleksowy poradnik

Niektóre płyny mają bardzo złą sławę, jeśli chodzi o „brudzenie” – np. Feser.

Chłodzenie wodne - kompleksowy poradnik

Feser One Black

Na niektórych butelkach (np. Mayhems z serii Aurora z pierwszej rewizji) producent sam przyznaje, że płyn jest tylko do pokazów i nie nadaje się do codziennego użytkowania, bo (mówiąc kolokwialnie) zapcha wszystko na amen.

 Chłodzenie wodne - kompleksowy poradnik

Mayhems Aurora Nebula Blue


Płyny mogą też świecić w UV.

Chłodzenie wodne - kompleksowy poradnik

WC by Wozaq

Nie każdy płyn może być stosowany z danym rodzajem węży. Przykładowo: popularne chłodziwo Mayhems Pastel, po sparowaniu z niektórymi wężami marki Tygon, powoduje ich charakterystyczne zazielenienie. Taki stan rzeczy wynika z reakcji chemicznej, jaka zachodzi pomiędzy składnikami płynu a zastosowanym do wytworzenia węża plastyfikatorem. Dla osób chcących uzyskać bezproblemowe połączenie węży Tygon z płynem Pastel przygotowano specjalny model węży pozbawiony plastyfikatora.

Co do braku przewodnictwa prądu - zdania wśród użytkowników są podzielone. Niektórzy twierdzą, że zalało im cały komputer i nic się nie stało. Prawda jest taka, że dodatek glikolu zwiększa rezystancję wody i na początku płyn może mieć zmniejszoną przewodność prądu. Jednak gdy płyn jest w układzie, wraz z upływem czasu, przedostają się do niego jony metali z bloków, złączek oraz chłodnicy i zaczyna on przewodzić prąd, tak jak zwykła woda.

Przy czym należy mieć na uwadze, że woda sama w sobie nie przewodzi prądu, a właśnie substancje w niej zawieszone. Jeśli dojdzie do wycieku i woda odparuje, to zwarcie może dalej występować, gdyż prąd będzie przewodzony przez osad, który pozostał.

Po porady dotyczące m.in. postępowania wypadku zalania zapraszamy do działu „Coś poszło nie tak…”.

Chłodzenie wodne - kompleksowy poradnik

Laing DDC spalony poprzez zalanie.

Jeśli chodzi o polepszenie odprowadzania ciepła, to niestety nie oszuka się fizyki. Glikol ma gorszą przewodność cieplną od wody. Tak więc im więcej glikolu, tym bardziej płyn powoduje podniesienie temperatur w układzie względem czystej wody.

Doszło do tego, że można się natknąć na płyny „zwykłe” oraz płyny z serii „performance” od jednego producenta. Te drugie ze względu na mniejszą zawartość glikolu zapewnią niższe temperatury układu, jednak kosztem gorszej ochrony antykorozyjnej i antyglonowej. Coś za coś. Jednak nie należy dramatyzować, gdyż różnice nie są znaczące.

Uwaga! Alkohole monohydroksylowe (etanol, metanol, etc.) powodują nieodwracalne uszkodzenie pleksi, z której zrobione są rezerwuary oraz inne elementy chłodzenia wodnego (np. topy bloków).

Chłodzenie wodne - kompleksowy poradnik

Charakterystyczne spękania powstałe w pleksi po kontakcie z alkoholem, Swiftech MCRES Micro Rev2.

 

Oprócz standardowych barwników oraz barwników reaktywnych na UV można natknąć się na innego rodzaju dodatki przeznaczone do zastosowania w układach LC. Najczęściej spotyka się preparaty zapobiegające zakwitowi glonów. Zazwyczaj są oparte na siarczanie miedzi, choć zdarzają się też oparte na chlorku benzalkonium.

Chłodzenie wodne - kompleksowy poradnik

Mayhems Biocide

 

Inhibitory korozji też są dosyć popularne. Są to substancje, które zapobiegają procesowi utleniania metali w układzie, tworząc nierozpuszczalne związki z jonami metali. Warto nadmienić, że stężenie inhibitora zmniejsza się wraz z upływem czasu eksploatacji, a co za tym idzie, należy pamiętać o systematycznej wymianie mieszanki chłodzącej.

Czasami jest możliwość znalezienia elementów wykonanych z czystego srebra (np. Mayhems Kill Coil). Zanurzone w cieczy mają za zadanie zwalczać wszystkie znajdujące się w niej organizmy biologiczne (srebro wykazuje działanie bakteriobójcze).

Chłodzenie wodne - kompleksowy poradnik

Uwaga! Gotowe płyny, a także koncentraty do wody destylowanej, to całkowicie kompletne rozwiązania. Niewskazane jest dodawanie do nich jakichkolwiek związków uszlachetniających, gdyż może doprowadzić to do szkodliwych reakcji, mogących być przyczyną nieodwracalnych uszkodzeń elementów zestawu LC. Wszelkie dodatki powstały w celu wymieszania z wodą destylowaną/demineralizowaną i stworzenia własnej mieszanki na bazie H2O.

Jedynym wyjątkiem na tym polu są barwniki, które dodawać można do niektórych płynów. Przed takim procesem, należy bezwzględnie sprawdzić charakterystykę produktów, np. na stronie ich producenta.

„Branżową” ciekawostką jest płyn oparty na nanocząsteczkach. Podobno ma zapewniać zauważalnie lepsze temperatury niż standardowe chłodziwa. Z testów niestety wynika, że tak nie jest.

Chłodzenie wodne - kompleksowy poradnik

Fluid XP NanoFluid


Ile płynu potrzebuję?

Każdy układ jest inny, więc trudno jest precyzyjnie odpowiedzieć na to pytanie. Przeciętnie, do niezbyt rozbudowanego układu, może „wejść” nawet około litra chłodziwa. Lepiej mieć dwa litry płynu, niż czekać kilka dni aż dotrze do nas druga butelka, po tym jak się okaże, że litr jednak nie wystarczył.

Oczywiście niewielki niedobór mieszanki można bez obaw uzupełnić wodą destylowaną. Jednak wypadałoby mieć na uwadze, że to „destylka” jest dodatkiem do płynu, a nie odwrotnie. Jeśli układ jest bardzo rozbudowany, nie zaszkodzi mieć w zanadrzu nawet trzech litrów cieczy. Pamiętajmy też, że zawsze może się nam trochę porozlewać podczas napełniania.

Uwaga! Nawet nieotwarty płyn / woda demineralizowana nie może „leżakować” w nieskończoność. Za to barwnikom, inhibitorom korozji i innym dodatkom raczej nic się nie stanie.

Warto wiedzieć! Największe ilości płynu „pochłaniają” duże rezerwuary oraz chłodnice. Układ z jedną chłodnicą (nawet 3x 120mm) i ~200ml rezerwuarem, niemal na pewno nie będzie wymagał więcej niż litra płynu. Nawet w przypadku pozornie długich połączeń między komponentami.

Nawigacja

Pierwsza Następna  
  Następna Ostatnia

Menu artykułu

Reklama

Przeczytaj również

  • Cooler Master
  • Gigabyte
  • Aquatuning.pl
  • Cenowarka.pl
  • Intel Corporation
  • Zotac
  • Seagate
  • Chieftec
  • BenQ
  • XFX
  • Asus
  • Enermax